Melkkefir: problemen en oplossingen

Eerst: zijn de korrels net binnen?

In de eerste een tot drie batches na aankomst is kefir vaak dun, soms wat gistig en wisselend van smaak. De korrels moeten wennen aan jouw melk en jouw keuken. Dat is geen probleem, maar een overgangsfase. Houd het ritme van 24 uur vast en geef elke dag verse volle melk. Uiterlijk na een week is de kefir zoals hij hoort.

Loopt je pot al lang goed en verandert er ineens iets, kijk dan eerst wat er anders is: het seizoen, de melk, de plek van de pot, een pauze in de koelkast, meer korrels dan voorheen. Daar zit bijna altijd het antwoord.

De melk wordt niet dik

Na 24 uur is de melk nog vloeibaar, ruikt hij nauwelijks zuur en zie je geen verandering.

Waar het meestal aan ligt:

• De korrels zijn nieuw of komen net uit de koelkast.
• De keuken is koeler dan 20 °C.
• Te weinig korrels voor de hoeveelheid melk.
• Magere of halfvolle melk, of een plantaardige drink.

Wat helpt: een warmer plekje, volle melk, en de verhouding nakijken: 20 g op 1 liter. Is het nog niet genoeg, neem dan een paar batches iets minder melk. Laat een dunne batch gerust een paar uur langer staan. Hoe je de dikte verder stuurt, staat in Melkkefir te dun of te dik?

De kefir schift in wrongel en wei

Je ziet onderin of tussen de kefir een laag helder, geelachtig vocht, en daarboven dikke klonten. Dat is wei en wrongel: de kefir is doorgeschoten.

Waar het meestal aan ligt: te warm, te lang of te veel korrels. In de zomer gebeurt het vaak al na 18 uur.

Wat helpt: eerder afzeven, een koelere plek, of een deel van de korrels eruit halen. Geschifte kefir is niet bedorven. Schud of roer hem door voor een dikke drinkkefir, of laat hem uitlekken in een doek voor hangop van kefir.

Te zuur

Waar het meestal aan ligt: te veel korrels voor de melk, of te lang of te warm laten staan. Korrels groeien, dus wat een maand geleden goed was, is nu misschien te veel.

Wat helpt: korrels wegen en terug naar 20 g per liter, eerder afzeven, iets koeler zetten. Zure kefir is prima voor de keuken: in pannenkoekenbeslag, een cake of een marinade doet hij het uitstekend.

Sterke gistgeur of een licht alcoholische toon

Een lichte gisttoon hoort erbij, een beetje als brooddeeg. Ruikt je kefir sterk naar gist of zelfs een beetje naar bier, dan hebben de gisten de overhand.

Waar het meestal aan ligt: de korrels zijn net verstuurd of komen uit een lange pauze, of de kefir heeft lang en warm gestaan, bijvoorbeeld bij het narijpen in een gesloten fles.

Wat helpt: elke dag verse volle melk en strikt 24 uur. Laat het narijpen een tijdje achterwege. Na een paar batches trekt het bij.

De kefir is draderig of slijmerig

Een licht stroperige kefir die een beetje draadt, is bij sommige korrels gewoon hun karakter. Wordt hij echt slijmerig terwijl dat eerder niet zo was, dan is de balans verstoord.

Waar het meestal aan ligt: hitte, een andere melk of een lange pauze.

Wat helpt: een paar batches op volle koemelk, precies 24 uur, op een plek tussen 20 en 25 °C. Spoel de korrels een keer in koude verse melk.

De korrels groeien niet of worden kleiner

Waar het meestal aan ligt:

• Spoelen onder de kraan.
• Magere melk, halfvolle melk of plantaardige drinks.
• Steeds te warm, of lange periodes zonder verse melk.
• Hard drukken in de zeef.

Wat helpt: niet meer spoelen, volle melk, een vast ritme en een zachte hand in de zeef. In de eerste weken groeien korrels vaak nauwelijks, dat is normaal. Meer over de dagelijkse zorg lees je in Melkkefir korrels verzorgen.

De korrels zijn geel of slap geworden

Korrels die in vorm zijn, zijn wit tot roomkleurig en stevig. Een gelige tint komt vaak van de melk of van een lange batch: ze liggen dan in wei. Spoel ze in een beetje verse melk, en na een paar batches zijn ze weer licht. Blijven ze slap en vallen ze uit elkaar, kijk dan naar de melk en de temperatuur.

De kefir smaakt bitter of muf

Waar het meestal aan ligt: melk die al aan de datum zat, een pot met zeepresten of een batch die veel te lang heeft gestaan. Soms neemt een pot in de koelkast een geur aan van wat ernaast staat.

Wat helpt: verse melk, een goed nagespoelde pot en een deksel op de pot in de koelkast. Is de geur echt rot of zie je verkleuring, ga dan niet verder.

Schimmel of niet?

Schimmel is bij melkkefir zeldzaam, omdat de kefir snel zuur wordt. Het helpt om te weten wat wel en niet normaal is.

Zie je echte schimmel, gooi dan de kefir en de korrels weg en stuur ons een foto. Met nieuwe melkkefir korrels heb je binnen 24 uur weer een batch.

Alles op een rij

Welke melk welke kefir geeft, lees je in Welke melk voor kefir? De fouten die bijna iedereen in het begin maakt, staan in Beginnersfouten met kefir.

Veelgestelde vragen

Voor alle andere vragen over je korrels kun je terecht in de complete melkkefirgids. Wil je opnieuw beginnen, de levende melkkefir korrels zijn er vanaf € 15,90.