Ginger beer zelf maken: de complete gids

Wat is ginger beer?

Ginger beer, in het Nederlands gemberbier, is een gefermenteerde drank van water, suiker en gember. Ondanks de naam is het geen bier: er wordt niet gebrouwen en er zit geen hop of mout in. Zoals elke zelfgemaakte gefermenteerde drank bevat het alleen sporen van alcohol, meestal onder 1%. De naam stamt uit een tijd waarin veel gegiste dranken gewoon bier werden genoemd.

Echte ginger beer zet je met de ginger beer plant, een levende cultuur van gisten en bacteriën. Die ziet eruit als kleine, doorschijnende korreltjes, een beetje zoals waterkefir kristallen, alleen wat lichter en fijner. De cultuur eet de suiker op, maakt er een mild zuur en veel koolzuur van en laat de scherpte van de gember volop uitkomen.

Het resultaat is droger en kruidiger dan elke gemberlimonade uit het schap. Het prikt achter in je keel, ruikt naar verse gember en citroen en heeft een fijne, stevige bruis. Wat de cultuur precies is en waarom hij plant heet terwijl het geen plant is, lees je in de gids Wat is een ginger beer plant?

Ginger beer, ginger ale, gemberlimonade: wat is wat?

Ook in smaak is het verschil duidelijk. Gekochte gemberlimonade is meestal erg zoet en prikt kort en grof. Zelf gefermenteerde ginger beer is droger, de bubbels zijn fijner en blijven langer, en de gember smaakt vers in plaats van naar aroma.

Met de ginger beer plant maak je allebei: een stevige ginger beer met veel gember of een zachtere ginger ale met meer citroen. Het verschil zit alleen in de hoeveelheid gember en citroen die je in de fles doet.

Een kort verhaal over gemberbier

Gemberbier heeft een lange traditie in Engeland. Het werd er vroeger verkocht in stenen kruiken en dikke flessen, en in veel huishoudens stond een pot met de cultuur op de keukenplank. Een stukje werd doorgegeven, vaak met het recept van de familie erbij: de een met meer citroen, de ander juist met meer scherpte. Later namen fabrieksmatige gemberlimonades met toegevoegd koolzuur het over, en de cultuur raakte bijna vergeten.

Nu ontdekken veel mensen de echte ginger beer opnieuw, als drank bij het eten en als basis voor alcoholvrije drankjes. Het verschil met limonade proef je meteen: meer diepte, meer scherpte, en een levendige prik die langzaam opkomt in plaats van meteen te verdwijnen.

Wat je nodig hebt om te beginnen

De ginger beer plant bestel je bij ons in 20 g, genoeg voor een liter per batch, met een starthandleiding en recepten.

Het basisrecept, stap voor stap

De korrels uit de zeef zet je meteen weer in vers suikerwater met gember en een vijg. Zo volgt de ene batch de andere op. De uitgebreide handleiding, met elke handeling erbij, staat in de gids Ginger beer maken.

De eerste batches

De korrels hebben een reis achter de rug en hebben een of twee batches nodig om echt op gang te komen. De eerste liter is vaak milder en prikt minder. Dat is normaal. Houd je aan het basisrecept, zet de korrels meteen na aankomst in suikerwater, en uiterlijk bij de derde batch schuimt het als je de fles opent.

Zo zie je dat alles loopt: na een paar uur stijgen er fijne belletjes op van de korrels. De vijg komt boven drijven en langs de rand van de pot ontstaat een licht schuimlaagje. De pot ruikt fris naar gember, een tikje gistig en licht zurig. Bij het afzeven smaakt de drank minder zoet dan aan het begin. Precies dan is hij klaar voor de fles.

Ruikt de pot onaangenaam of zie je droge, harige plekken op het oppervlak, dan klopt er iets niet. Dat komt zelden voor, meestal bij een erg koude keuken of een slecht afgewassen pot. Schrijf ons in dat geval voordat je verdergaat.

Een warme, rustige plek helpt. Is je keuken aan de koele kant, kies dan voor de volle 48 uur in de pot. In de zomer is 24 uur vaak genoeg.

De tweede fermentatie: druk en prik

Die 48 uur in de gesloten fles maken van een licht parelende drank een ginger beer die sist als je hem opent. De gisten werken door, en omdat het koolzuur nergens heen kan, lost het op in de drank.

• Gebruik stevige beugelflessen van dik glas die bedoeld zijn voor koolzuurhoudende dranken.
• Laat bovenin de fles twee tot drie vingers lucht.
• Is het warm, open de fles dan na 24 uur een keer voorzichtig boven de gootsteen.
• Na 48 uur de koelkast in. Kou remt de fermentatie, de prik blijft.
• Open koud: lauwe ginger beer schuimt flink over.

Wil je meer prik, doe dan voor het sluiten een theelepel suiker of een scheut sap in de fles. Wil je minder, zet de fles dan eerder koud.

Scherpte en zoetheid sturen

Ginger beer laat zich precies afstemmen op wat jij lekker vindt. Daar heb je maar een paar knoppen voor nodig.

Schrijf op wat je verandert. Na een paar batches heb je je eigen huisrecept, en dat smaakt nergens anders hetzelfde.

Recepten met ginger beer

De twee klassiekers die iedereen een keer gemaakt moet hebben:

• Ginger ale met citroen: de zachtere, lichte variant met versgeperste citroen. Fris, bruisend en fijn voor wie gember puur te pittig vindt.
• Alcoholvrije moscow mule: ginger beer, limoen, komkommer en munt, in een koperen mok met veel ijs. Het drankje voor de barbecue waarop de bob ook gewoon meedoet.

Verder past ginger beer goed bij appelsap, half om half als kruidige appelspritz, bij sinaasappelsap aan de brunchtafel of puur met een schijfje limoen. In de keuken geeft een scheut ginger beer een marinade voor de barbecue een frisse scherpte. Meer manieren om je eigen frisdrank te laten bruisen vind je in Zelf limonade maken, gefermenteerd.

Zo past ginger beer in je week

Ginger beer volgt een ritme van drie tot vier dagen. Een voorbeeld: op woensdagavond zet je een batch, op vrijdag gaat de drank in de fles en op zondag staat de koude ginger beer op tafel. Werk je met twee potten die een dag of twee na elkaar lopen, dan heb je elke week een paar flessen in de koelkast.

Verse gember koop je het handigst als een flinke knol bij de groenteboer of in de supermarkt. In de groentela blijft hij een tijdje goed, en voor elke batch snijd je er maar twee plakjes af. Gedroogde vijgen gaan in een voorraadpot maanden mee. Meer hoef je niet in huis te hebben.

In de zomer is alles sneller klaar, in de winter mag de eerste fermentatie de volle 48 uur duren. Tips voor koele keukens staan in Fermenteren in de winter.

Ginger beer voor de barbecue en voor feestjes

Zelfgemaakte ginger beer is de ster van elke zomeravond in de tuin. Een grote kan met ijs, plakjes limoen en munt staat zo op tafel en past bij alles van de grill, bij pittige gerechten en bij salades. Voor gasten die geen alcohol drinken is het eindelijk eens iets anders dan cola of spa rood. Op Koningsdag schenk je hem met een schijfje sinaasappel, dan heb je meteen de juiste kleur in je glas.

In de winter wordt ginger beer een drankje voor de feestdagen: met een scheut appelsap en een kaneelstokje bij de kerstbrunch, of als bruisende toost bij de oliebollen op oudejaarsavond. En als cadeau voor iemand die graag in de keuken staat, is een ginger beer plant een kleine verrassing waar diegene nog lang plezier van heeft, of hij nu in de schoen past met Sinterklaas of onder de boom ligt. Meer ideeën vind je in Cadeautips voor hobbykoks.

De korrels verzorgen

De ginger beer plant is makkelijk in de omgang. Hij wil regelmatig vers suikerwater, een beetje gember en kamertemperatuur.

• Dagelijks ritme: na elke batch afzeven en meteen opnieuw zetten.
• Even pauze: ben je een weekje weg, zet de korrels dan met vers suikerwater in de koelkast.
• Na de pauze: één gewone batch, en ze werken weer zoals je gewend bent.
• Groei: de korrels vermenigvuldigen zich langzaam. Na een tijdje kun je 2 liter zetten, of je geeft een deel aan iemand die ook wil beginnen.

Als het niet lukt

Kom je er niet uit, schrijf ons. Dan zoeken we samen uit waar het aan ligt.

Ginger beer of waterkefir?

De twee culturen lijken op elkaar en je zet ze op bijna dezelfde manier, maar de dranken zijn heel verschillend. Waterkefir is fruitig, mild en elke dag klaar. Ginger beer is kruidig en scherp en heeft met de tweede fermentatie erbij drie tot vier dagen nodig. Wie allebei lekker vindt, heeft met waterkefir de drank voor elke dag en met ginger beer de drank voor het weekend.

De uitgebreide vergelijking staat in de gids Ginger beer of waterkefir?. Alles over de fruitige neef lees je in de gids Waterkefir, en de waterkefir kristallen zijn een goede aanvulling naast je ginger beer plant. Wil je meer culturen tegelijk proberen, kijk dan bij de sets, zoals de kefir en kombucha set of de fermentatie set. Twijfel je nog welke drank bij je past, dan helpt Welk ferment past bij mij?, en ook Kefir of kombucha? zet de verschillen op een rij.

Waar koop je een ginger beer plant?

Ginger beer in flessen vind je bij Albert Heijn, Jumbo en de slijter, meestal zonder levende cultuur en met toegevoegd koolzuur. De ginger beer plant zelf ligt daar niet in het schap. Bij ons bestel je hem als 20 g levende korrels, met een starthandleiding en recepten.

Onze culturen komen uit overgeleverde methoden: uniek en sterk. Je betaalt met iDEAL, Klarna, PayPal of je kaart. De standaardverzending aan huis is altijd zonder verzendkosten; sneller met Colissimo kost € 14,90, vanaf € 35 zonder verzendkosten, of je kiest een afhaalpunt van Mondial Relay voor € 8; alles staat op Verzending en betaling. Ben je nieuw in fermenteren, dan geeft Gefermenteerde dranken voor beginners je een goed overzicht.