Elke batch kombucha maakt een nieuwe SCOBY-laag aan. Een extra SCOBY bewaar je in een SCOBY-hotel, een aparte pot met klare kombucha op kamertemperatuur. Je kunt er ook een tweede pot kombucha mee zetten, hem gebruiken voor kombucha-azijn, weggeven aan iemand die wil beginnen of op de composthoop gooien. Gebruik voor je batches het liefst een jonge, lichte laag samen met een kopje startervloeistof (ca. 250 ml).
Waarom krijg je steeds meer SCOBY's?
Omdat de bacteriën in je kombucha een nieuw vlies maken op het oppervlak van de thee. Elke batch, zonder uitzondering.
Die nieuwe laag begint als een dun, glad vliesje en is na 7 tot 10 dagen een stevige, lichte schijf. Vaak groeit hij vast aan de oude SCOBY, soms drijft hij los. Na een paar maanden heb je een dikke stapel. Dat is een teken dat alles goed gaat. Wil je weten wat er precies in die schijf zit, lees dan Wat is een kombucha SCOBY?
Je hebt maar één SCOBY per pot nodig. Wat er overblijft, kun je een andere bestemming geven.
1. Begin een SCOBY-hotel
Een grote glazen pot met al je reserveschijven, afgedekt met een doek, gevuld met klare kombucha.
Het SCOBY-hotel is je reservevoorraad. Gaat er ooit iets mis met een batch, of wil je een tweede pot zetten, dan pak je er een schijf uit, met een kopje vloeistof erbij. Bewaar het hotel op kamertemperatuur, niet in de koelkast, en giet er af en toe wat verse gezoete thee bij. De vloeistof wordt na een tijd heel zuur: dat is juist goed, want die sterke starter beschermt je hotel. Hoe je het opzet, staat in SCOBY-hotel.
2. Zet een tweede pot
Meer kombucha zonder iets bij te kopen.
Met een extra SCOBY en een kopje startervloeistof zet je een tweede pot naast de eerste, met precies hetzelfde recept: 80 g suiker, 3 theezakjes of ca. 8 g losse thee en 1 liter water. Zo kun je met twee soorten thee experimenteren, bijvoorbeeld zwarte thee in de ene pot en groene in de andere. Welke thee wat doet, lees je in Welke thee voor kombucha? Of je laat de potten om de beurt klaar zijn, zodat je elke week kombucha hebt.
3. Maak kombucha-azijn
Laat een pot met een extra SCOBY gewoon doorfermenteren tot hij heel zuur is. Dan heb je een milde, fruitige azijn voor in de keuken.
Na een paar weken in de open pot is de zoetheid helemaal weg en heb je azijn. Die gebruik je in een vinaigrette, om groenten in te leggen of om te blussen in de pan. Hoe je dat aanpakt, lees je in Kombucha-azijn maken. Een eerste recept: de kombucha-vinaigrette.
4. Geef hem weg
Een SCOBY met een kopje vloeistof in een schone glazen pot is een leuk cadeautje voor iemand die nieuwsgierig is naar je kombucha.
Doe er een briefje bij met het basisrecept en verwijs naar Kombucha maken. Laat de ontvanger wel snel beginnen. Een SCOBY zonder voer en zonder zure vloeistof houdt het niet lang vol.
5. Op de composthoop
Een SCOBY is plantaardig materiaal en breekt in de compost prima af.
Snij hem in stukken, dan gaat het sneller. Ook de oude, donkere onderste lagen uit je stapel kunnen hier naartoe. Giet de zure vloeistof niet in grote hoeveelheden over je planten.
6. Ruim de oude lagen op
Niet elke laag hoeft te blijven. De onderste, oudste lagen worden donker, dik en taai.
Ze zijn niet slecht, maar ze werken trager dan een jonge, lichte laag. Trek de stapel om de paar batches uit elkaar. De lagen laten vaak vanzelf los. Hou de jongste lagen, gooi de oudste weg of leg ze in het hotel. Twijfel je of een vlek op je SCOBY normaal is, kijk dan in Kombucha schimmel of normaal?
7. Maak een grotere batch
Heb je een groter weckglas of een kombuchapot met tapkraantje, dan kun je met meerdere SCOBY's en meer startervloeistof een grotere batch zetten.
Hou dezelfde verhoudingen aan per liter: 80 g suiker, 3 theezakjes en ca. 250 ml startervloeistof. Een grotere pot heeft een groter oppervlak, en de nieuwe laag wordt even breed als de pot. Dat is handig als je in de zomer meer drinkt, bijvoorbeeld voor een barbecue met rood-fruit-kombucha.
Welke optie kies je?
| Optie | Wat je nodig hebt | Goed als je |
|---|---|---|
| SCOBY-hotel | Grote glazen pot, klare kombucha, doek | Een reserve wilt |
| Tweede pot | Thee, suiker, startervloeistof | Meer kombucha wilt |
| Kombucha-azijn | Een pot en geduld | Graag kookt |
| Weggeven | Klein potje, kopje vloeistof | Iemand wilt laten beginnen |
| Compost | Composthoop of gft-bak | Gewoon wilt opruimen |
| Grotere batch | Grotere pot | In de zomer meer drinkt |
Nog geen SCOBY, of wil je opnieuw beginnen?
Een levende kombucha SCOBY met startervloeistof kost € 17,90 en maakt vanaf de eerste batch nieuwe lagen aan. Wil je er waterkefir naast, dan is de set waterkefir en kombucha € 3,90 voordeliger. Alles over kombucha staat op de pagina Kombucha.
Waterkefir
Melkkefir
Kombucha SCOBY
Ginger beer plant
Kefir duo
Bruisduo
Complete set
Kalfsstremsel